Kobra indyjska Naja naja (Linné, 1758):

Rodzina: Elapidae - zdradnicowate

Podrodzina: Elapinae

Wielkość:
     120-140 cm, maksymalnie 220 cm.

Wygląd:
     Duża kobra o mocno zbudowanym, ale smukłym ciele. Żebra w części szyjnej zdolne do odchylania się na boki i formowania kaptura. Głowa jest owalna, w niewielkim stopniu odróżnia się od szyi. Oczy średniej wielkości z okrągłą źrenicą. Łuski grzbietowe gładkie, ułożone w 21-23 rzędach. Ubarwienie ciała bardzo różnorodne, może być żółtawe, szare, szarobrązowe, brązowe, czerwonawe lub czarne, jednolite bądź nakrapiane drobnymi jasnymi plamkami, które mogą tworzyć nieregularne poprzeczne pasy na ciele węża. Na kapturze posiada jasny rysunek rysunek kształcie odwróconych okularów, obwiedziony czarną linią, choć zdarzają się populacje, u których wzór ten zanika. Ze względu na obecność owego rysunku kobrę indyjską nazywa się czasami okularnikiem jest przez to jednym z najbardziej charakterystycznych jadowitych węży. Strona brzuszna jest biaława do jasnożółtej z kilkoma ciemnymi poprzecznymi pręgami na szyi oraz ciemnymi okrągłymi plamami po obu stronach kaptura.
     Ubarwienie ciała kobry indyjskiej jest uzależnione od obszaru jej występowania. Osobniki zamieszkujące stoki Himalajów Himalajów Nepalu i Pakistanie są jednolicie czarne z zanikającym rysunkiem okularów (często określane jako Naja naja karachiensis). Na Sri Lance natomiast spotyka się kobry o wyrazistej brązowej lub czerwonawo-brązowej barwie z bardzo wyraźnym białym nakrapianiem i „okularami” wyposażonymi niekiedy niekiedy dodatkowe „szkła” (określane niekiedy jako Naja naja polyocellata). Mimo istotnych różnic w ubarwieniu, obecnie nie wyróżnia się żadnych podgatunków kobry indyjskiej.

Występowanie:
     Pakistan (od prowincji Sind po wsch. Baluchistan), płd. Nepal, Indie, Bangladesz i Sri Lanka.

Warunki naturalne i zwyczaje:
     Spotykana w wielu różnych środowiskach, m. in. Na obszarach stepowych, trawiastych równinach, dżunglach, polach uprawnych oraz na gęsto zaludnionych terenach wiejskich, a nawet na obrzeżach dużych miast. Zwykle żyje blisko wody. W Himalajach spotykana nawet na wysokości 4000 m. n.p.m. Prowadzi głównie dzienny tryb życia. Poluje wczesnym rankiem i późnym popołudniem, najgorętszą porę dnia spędza w ukryciu. Jako kryjówki wybiera pęknięcia w ziemi, dziuple drzew, kopce termitów, stosy kamieni i drewna oraz opuszczone nory gryzoni. W poszukiwaniu pokarmu i schronienia może wpełzać do ludzkich domów. Młode kobry polują głównie na płazy, jaszczurki oraz inne węże, natomiast pożywienie osobników dorosłych stanowią przede wszystkim gryzonie i inne drobne ssaki.
     Kobra indyjska, podobnie jak inne kobry unika konfrontacji z człowiekiem. Sprowokowania momentalnie podnosi szyję i rozpościera kaptur, głośno sycząc i kołysząc się na boki. Młode kobry są z reguły dużo bardziej agresywne niż osobniki dorosłe.

Jad:
     Neurotoksyny postsynaptyczne, ukąszenia powodują także lokalną martwicę tkanki. Podskórna dawka LD50 dla myszy wynosi 0,565 mg/kg. Podczas ukąszenia kobra wstrzykuje średnio ok. 100 mg jadu, podczas gdy dawkę śmiertelną dla człowieka szacuje się na 15-17 mg.
     Kobra indyjska należy do tzw. „indyjskiej wielkiej czwórki”, obejmującej gatunki węży będące najczęstszymi sprawcami ukąszeń i wypadków śmiertelnych w Indiach. Oprócz kobry należą do niej: żmija łańcuszkowa (Daboia russelii), efa piaskowa (Echis carinatus) i krait indyjski (Bungarus caeruleus). Ze względu na pospolite występowanie na gęsto zaludnionych terenach kobra indyjska jest corocznie sprawcą licznych przypadków zgonów na Subkontynencie Indyjskim.

Rozmnażanie:
     Jajorodna. Samica w okresie od kwietnia do lipca składa 9-20 (czasami ponad 30) jaj, z których po 55-80 dniach wykluwają się młode. Zaraz po wykluciu mierzą 25-34 cm. Dojrzałość płciową osiągają w wieku 3 lat.

Status prawny:

     Gatunek ten, podobnie jak wszyscy azjatyccy przedstawiciele rodzaju Naja znajduje się w II załączniku Konwencji Waszyngtońskiej (CITES). 

Surowice:

     MONOVALENT COBRA VENOM ANTISERUM^®
Central Research Institute
173204 Kasauli (H.P.)
Telefon:+91-1-792-72114
Fax:+91-1-792-72049
Email: This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
Homepage: www.crikasauli.com
Indie

     POLYVALENT ANTI SNAKE VENOM SERUM^®
Central Research Institute
173204 Kasauli (H.P.)
Telefon:+91-1-792-72114
Fax:+91-1-792-72049
Email: This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
Homepage: www.crikasauli.com
Indie

     LYOPHILISED ANTI-SNAKE-VENOM SERUM^®
Haffkine
Acharya Donde Marg, Parel
400012 Mumbai
Telefon:+91-22-412-9320
Fax:+91-22-416-8578
Email: This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
Strona www.vaccinehaffkine.com
Indie

     SNAKE ANTIVENIN I.P^.®
Haffkine
Acharya Donde Marg, Parel
400012 Mumbai
Telefon:+91-22-412-9320
Fax:+91-22-416-8578
Email: This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it
Strona www.vaccinehaffkine.com
Indie

Źródła:
David Hegner "Jedovatí hadi v přírodě a v teráriích"
Wacław Jaroniewski "Jadowite węże świata"
Mark O'Shea "Venomous Snakes of the World"
Piotr Sura "Encyklopedia współczesnych płazów i gadów"
Gernot Vogel "Venomous Snakes of Asia"
http://biology.bangor.ac.uk/~bss166/Taxa/AsNaja.htm
http://toxinology.com

Fotografie

Fotografie za pisemną zgodą autorów pochodzą ze strony www.snakeparadise.ch
All rights reserver by www.snakeparadise.ch